Kabinetsformatie

Hoe wordt het kabinet gevormd?

 

Een keer in de vier jaar zijn er in Nederland Tweede-Kamerverkiezingen. Het Nederlandse volk kiest dan welke mensen en welke politieke partijen er in de Tweede Kamer komen. Als bekend is wie er in de Tweede Kamer komen, kan begonnen worden met het vormen van een nieuw kabinet. Dat heet officieel kabinetsformatie.

Verkiezingen

afbeelding van de presentatie van de verkiezingsuitslagen van de Tweede Kamer

Bij de verkiezingen voor de Tweede Kamer mogen alle Nederlanders van 18 jaar en ouder naar het stembureau. Daar kiezen zij een persoon of partij van wie zij vinden dat die hen het beste kan vertegenwoordigen in de Tweede Kamer. De verkiezingen voor de Tweede Kamer zijn minimaal één keer in de 4 jaar. Het komt ook voor dat het kabinet de 4 jaar niet volmaakt en zijn ontslag aanbiedt aan de koning. Dan komen er eerder verkiezingen.

Kabinetsformatie

Afbeelding van de onderhandelingen tijdens de kabinetsformatie

Als bekend is wie er in de Tweede Kamer komen, begint het vormen van een nieuw kabinet. Dat heet de kabinetsformatie. Vroeger speelde de koning een belangrijke rol bij de kabinetsformatie. Het koning ontving na de verkiezingen de voorzitters van de Eerste Kamer en Tweede Kamer en de fractievoorzitters van alle politieke partijen. Al deze mensen vertelden wat zij dachten: welke partijen samen het kabinet zouden moeten vormen. Als de koning alle adviezen had gehoord, benoemde hij een informateur aan wie ze alles vertelde wat ze had gehoord. Die ging dan verder aan de slag met het formeren van een kabinet.

Tweede Kamer

Sinds maart 2012 heeft de Tweede Kamer bepaald dat de kabinetsformatie anders moet. Niet de koning, maar de Tweede Kamer zelf zet een eerste stap om te komen tot een nieuw kabinet.

De Tweede Kamer kan na de verkiezingen een of meer informateurs aanstellen. Informateurs bespreken met de partijen wie er samen een kabinet kunnen en willen vormen en leiden de onderhandelingen. Als na de onderhandelingen overeenstemming is bereikt tussen de partijen die samen willen werken, breekt de volgende fase aan.

Het regeerakkoord

afbeelding van de presentatie van het regeerakkoord

De Tweede Kamer benoemt een formateur. Hij/zij rondt de besprekingen af. Alle afspraken komen in een regeerakkoord. Hierin staan de belangrijkste plannen voor de komende jaren.

De regering

afbeelding van de bordesfoto

Onder leiding van de formateur kiezen de partijen ook ministers en staatssecretarissen.

Tot slot gaat de nieuwe ministers en de koning, de regering, samen op de foto.